‘Het is moeilijk voor een nieuwe leerkracht met diverse roots om altijd de enige te zijn. Je voelt je dan precies een soort van ‘unicorn’.

Opgegroeid in Aarschot koos Chemma,25, afgestudeerd als Master in Gender & Diversiteit ervoor om dit jaar als leerkracht Nederlands aan de slag te gaan in het Lyceum Martha Somers te Laken. Chemma wordt hierbij gedreven door de sociale impact in een tweetalige context en de nood aan kwalitatief onderwijs in de grootstad.

 “Ik vond het altijd vreemd dat er een lerarentekort was in Brussel. Toen ik erachter kwam waarom dit was heb ik dit gezien als een uitdaging. Als Nederlandstalige leerkracht in Brussel voel ik ook werkelijk mijn impact mede door de tweetalige context.”.

Naast de tweetalige context is Brussel ook een superdiverse stad. Uit een studie van het Minderhedenforum blijkt echter dat slechts 1 % van de leerkrachten een migratie-achtergrond heeft. Een dringende zaak dus, ook voor Chemma.

“Op dit moment heeft mijn school een nieuw en een jong team waaronder een aantal leerkrachten met diverse roots. Maar ja: er is een tekort.  Ik merk wel dat directies zich daar bewust beginnen van te worden en dat ze er iets aan willen doen. Mijn directeur zei me altijd dat het interessant is om die herkenning te wekken bij de leerlingen. Aan de andere kant snap ik ook wel dat het moeilijk is voor een nieuwe leerkracht om altijd de enige persoon met diverse roots te zijn. Je voelt je dan altijd een soort van ‘unicorn’. Daarom vind ik het belangrijk om mensen in ons netwerk aan te moedigen om leerkracht te worden. Ik zou zelfs durven zeggen om samen met iemand uit je netwerk de lerarenopleiding te doen en zo samen door te stromen. ”

“Ik voel in Brussel mijn impact als Nederlandstalige leerkracht door de tweetalige context”.

Om die bovenvermelde herkenning te creëren voor de klas is het nodig om leerkrachten te hebben van verschillend leefwerelden die een afspiegeling vormen van de superdiverse maatschappij waar we in leven. De nood aan rolmodellen voor de klas is dan ook een feit voor Chemma. “Ik voel wel aan dat leerlingen met een diverse achtergrond bij mij eerder dingen gaan zeggen of gewoon stomweg een grapje durven maken over iets waar ze misschien ergens anders vreemd voor bekeken zullen worden. Puur omdat ze weten dat ik het snap en ze zich op hun gemak voelen met iemand die op hen lijkt. Dit schept ook een band. Ik heb bijvoorbeeld nooit een leerkracht gehad met een diverse achtergrond toen ik naar school ging in Vlaams-Brabant en dat miste ik wel, om gewoon die herkenning te voelen.”

Voor Chemma is het belangrijk om inclusiviteit en diversiteit binnen de aanwervingsprocedures van leerkrachten mainstream en normaal te maken. “Als ik zelf ga solliciteren dan heb ik er geen probleem mee dat er wordt gevraagd naar mijn meervoudige identiteit maar ik wil niet dat het de basis wordt van mijn job. Je hebt meerdere lagen en die moeten gewoon aan bod kunnen komen op een natuurlijke wijze. Anders loopt het stroef en voelt het te zwaar en geforceerd aan.”

Naast deze uitdaging is het voor haar als leerkracht Nederlands een dagelijkse missie om de taalachterstand binnen haar klassen aan te pakken. De vorming van Teach for Belgium hielp haar hierbij, aldus Chemma.  “Teach for Belgium’s vorming heeft mij geholpen door het inzetten op differentiatie en zo op verschillende snelheden te werken. Het helpt me ook inzien dat niet alle leerlingen op hetzelfde niveau starten in september. Zo kan ik bijvoorbeeld niet verwachten dat mijn leerling zijn taak indient als hij geen internet heeft thuis.  Om van deze ongelijkheden bewust te zijn moet je goed je leerlingen leren kennen, die band opbouwen en rekening houden met het gegeven dat niet elke leerling zomaar zijn persoonlijk leven te grabbel zal gooien. Daar zit de uitdaging juist voor mij en de vorming van Teach for Belgium helpt me heel sterk hierin.”  

“In mijn klassen gaan ze niet enkel ja knikken en dat is goed!.”

Taalachterstand wegwerken is slechts één van Chemma’s missies. Het beste uit haar klas te halen en het zelfvertrouwen terug laten groeien is er ook één.  

“In het begin van het jaar was mijn klas heel stil, ik vond dit heel vreemd. Dan ben ik, met de tijd en wanneer het vertrouwen groeide, te weten gekomen waarom dit zo was: door een slechte ervaring met een voorgaande leerkracht die hen volledig demoraliseerde. Dit had hen als klas echt geraakt met als resultaat dat ze dan begonnen te geloven dat ze het niet kunnen. Een serieuze deuk in hun zelfbeeld.  Dit probeer ik eruit te krijgen, dat zelfvertrouwen terugwinnen is mijn missie met mijn klassen. Zo zie ik een groot verschil in hun resultaten. Nu hebben ze een klik in hun hoofd en durven ze ook kijken naar de toekomst, ook al is dat een verre toekomst. Ik zeg altijd tegen mijn leerlingen dat als ze het nu goed kunnen, ze later meester zijn over hun eigen toekomst en zo de macht in eigen handen hebben.

In lijn met Chemma’s missie om het zelfvertrouwen van haar leerlingen te versterken, is het vormen van een kritische geest, het leren vormen en uitdrukken van een mening ook even belangrijk. De autoriteit van de leerkracht in de vraag stellen is een goede zaak volgens Chemma. “In mijn klassen gaan ze niet enkel ja knikken. Ze gaan mij verbeteren en mij pushen om een andere kijk te hebben over dingen. Ik heb het wel graag dat ze mij tegenspreken. Misschien doen ze dit niet altijd op de juiste manier maar daar komt mijn rol als hun leerkracht pas echt tot leven: ik verbeter ze en moedig ze aan hun mening gewoon anders te formuleren. Die input ontvangen vind ik zeer belangrijk en zo bereiken we ook dingen samen, als klas.” 

Wil jij net zoals Chemmah inzetten voor gelijke kansen in het onderwijs?

Stel je dan kandidaat voor Teach for Belgium!


Related Articles

Pers

Iedereen naar school

Onderstaand artikel verscheen in De Metro op 12 maart 2018. De Franstalige versie kan u onderaan vinden. Kwaliteitsonderwijs is essentieel voor een beter leven. Alle

LEES MEER »
Pers

Kies voor lesgeven

Onze directeur Caroline De Cartier schreef onderstaand opiniestuk, dat in de Le Soir verscheen op 20 juni. U kan de Franstalige versie hier herlezen. Het

LEES MEER »